ХАБАРҲО
Маҳсули дастони кӯдакони имконияташон маҳдуд ба намоиш гузошта шуд
2021-01-07 10:47:23
  Шурӯъ аз 21 то 30-юми декабри соли равон, Ташкилоти ҷамъиятии "Назари дигар" намоиши онлайнии маҳсулоти омоданамудаи кӯдакони дорои синдроми даунаро дар шаҳри Хуҷанд баргузор намуд. Намоиш ба хотири хушҳол гардонидани кӯдакони дорои ин маризӣ дар арафаи соли нави мелодии 2021 бахшида шудааст. дар намоиши мазкур, кӯдакон бозичаҳои солинавии сохтаашонро пешкаши харидорон намуданд.  "Маблағи бадастомада аз фурӯши ҷавоҳирот, табрикномаҳо ва бозичаҳои солинавӣ ба худи бачаҳо сарф карда мешавад. Дар арафаи соли нави мелодӣ ба кӯдаконе, ки аз саросари ҷумҳурӣ дар қайди “Назари дигар” қарор доранд, тӯҳфаҳо тақдим карда мешавад."- гуфт Алия, яке аз ташкилкунандагони чорабинӣ. Ба гуфтаи ӯ, хоҳишмандон барои иштирок дар ин намоишгоҳ зиёд буданд. “Аз сабабе, ки машғулиятҳои мо дар бинои марказии "Назари Дигар" дар шаҳри Хуҷанд баргузор мегарданд, танҳо  бачаҳое, ки ба дарсҳо омада,  фаъолона иштирок ва хунарнамоӣ мекарданд, ширкат варзиданд. Тақрибан 15 нафар кӯдакон дар машғулиятҳои мо иштирок намуданд”,-илова намуд ӯ. "Назари дигар"  ҳамчун ташкилоти ҷамъиятӣ моҳи апрели соли 2020 расман ба қайд гирифта шудааст. Бо ташаббуси волидони кӯдакони гирифтори синдроми дауна аз моҳи марти соли 2019 таъсис ёфта, фаъолият менамояд.  Саҳобахон ҶӮРАЕВА, иштирокчии Мактаби журналистони навқалам    
Ҷасорати модари тоҷик беназир аст
2021-01-04 18:57:32
  Аё эй модари тоҷик, ту дигар он зане нестӣ, ки сад, яксаду бист сол пеш будӣ. Дигар ту озодӣ, баробари мардҳо дар идораҳои давлатӣ кор мекунӣ, ҳуқуқи худро соҳибӣ. Ту ҳамон зане ҳасти, ки баҳри озодии худ мубориза мебарӣ ва ба қурбониҳову машаққатҳои ин роҳ нигоҳ накарда, танҳо ба пеш роҳ ба сӯи ояндаи нек нотарсона қадам мегузорӣ. Дуруст дар аввал бароят осон набуд, чунки аллакай ба тақдират тан дода будӣ ва ба зулму ҷабри замона дандон ба дандон монда тоқат менамудӣ. Боварӣ доштӣ, ки рӯзи нек фаро мерасад. Бо ҳамин орзуву умедҳо ба ҳамаи ин бедодгариҳову азобҳо сабурона зиндагӣ кардӣ. Ниҳоят он рӯзи деринтизор фаро расид. Тирамоҳи заррин бо омадани худ ин муждаро ба ту расонид. Баъд аз шунидани он, ки дар Бухоро инқилоб шудаасту дигар ҳама баробарҳуқуқанд, занҳо дигар ба мисли зочае нестанд, ба худ қадру қиммат доранд. Акнун ту озод ҳастӣ, метавонӣ хонда саводнок шаваӣ ва  дар идораҳо баробари мардон кору фаъолият кунӣ. Бале, ба ту ин ҳама аҷиб намуд, ҳатто дар дилат як гуна нобоварие пайдо шуд. - Наход, ки ин ҳама мумкин бошад? Дигар ман метавонам хонда босавод шавам? Мегӯянд, ки аз ин пас занҳо бе фаранҷӣ мегарданд. Оё ин чӣ тавр мешуда бошад? Ба ин мардҳо чӣ мегуфта бошанд? – Ин ҳама фикру андеша дар сарат давр зада, як лаҳза туро аз ин роҳ доштанӣ мешуданд. Аммо ту ин ҳамаро аз дилат дур намудӣ. Чунки ту ташнаи озодӣ ва илму фан будӣ. Бо худ аҳд намудӣ, ки баҳри озодии худ мубориза барӣ. Натанҳо баҳри озодии худ, балки барои озодии тамоми занони тоҷик мубориза бурдӣ. Боз садҳо, ҳазорҳо нафар ҳамроҳ шуда, туро дар ин роҳ кӯмак намуданд. Онҳо низ ба мисли ту баҳри озодии худ ва дигар занону духтарон бо ҳам китф ба китф истода бар зидди ҷоҳилони замона мубориза бурданд. Дар Бухоро клуби занона ташкил гардид, ту довталабона баҳри пешрафти кори клуб камари ҳиммат бастӣ. Хобу хӯрро фаромӯш намуда, шабу рӯз духтарону занонро барои савод омӯхтан тарғибу ташвиқ мекардӣ. Дар аввал бисёр занҳо аз омадан ба ин клуб тарсиданд, ҳатто нафарони бадбине буданд, ки мактаби туро “шаҳватхона” ном гузоштанд. Ту аз ин ҳама ғамгин ҳам гашта бошӣ, вале барқасди душманонат боз ҳам пурзӯртар ташвиқот бурдӣ. Ниҳоят яке аз шумо ҷасорат намуда, бефаранҷӣ ба кӯча баромад. Ӯ аз ин амали худ гарчанде дар дил ҳарос дошт, аммо тарсу ҳароси худро нишон надод, баръакс далерона қадам зад. Мардум ба ӯ бо чашми ҳайрат нигоҳ карда байни худ пичир-пичир мекарданд. Гарчанде инқилоюб ғалаба карда буд, аммо то ҳол тухми золим ба пуррагӣ нобуд нагардида буд. Баъзе аз мардҳо ба тарафаш бо нафрат нигоҳ мекарданд, қисме тарафи ӯ санги маломат мезаданд. Буданд нафароне, ки ба ӯ бо чашми ҳавас нигоҳ намуда дар дил ба ӯ таҳсин мехонданд. Аммо он зани ҷасур ба ин ҳама нигоҳҳои бадхашмона эътибор намедод. Ӯ сари худро бо ифтихор баланд бардошта байни кӯчаҳои пурчанги шаҳр роҳ гашта аз ин рафтори худ меболид. Дар лабони нозукаш табассум, дар рӯяш як ҳисси ифтихорманд аён буд. Охир ӯ яке аз нахустин зане буд, ки пас аз ҳазорсолаҳо фаранҷии худро бадар намуда буд. Ин як қаҳрамоние буд баҳри ту эй зан. Ту ба ӯ аз дур нигоҳ мекрдиву бо худ меболидӣ, хурсандии ту ҳадду канор надошт, аммо ин хурсандиатро низ дида натавонистанд. Ногоҳ садои даҳшатноке баланд гардид, аз дур ба ту намоён гардид, ки чӣ тавр он зани ҷасур ба замин афтод. Бо тамоми қувва тарафи ӯ давидӣ, вақте ба сараш расида омадӣ, он зани ҷасур оғӯштаи хун дар болои раҳ хоб буд. Бо ханда тарафи ту нигоҳ карду ҳамин суханҳоро зери лаб овард:   “Ман мемирам, аммо шуълаи инқилоб хомӯш намегардад. Бо онҳо мубориза баред нагузоред, ки бар мо ғалаба кунанд. Мо метавонем...” Боз чизе гуфтанӣ буду аммо натавонист, аҷал ҷони ӯро аллакай гирифта буд. Аз марги нобаҳангом мисле шери жаён фарёд кашидӣ ва ба худ қавл додӣ, ки: “То ҷон дар бадан дорам, бо ин фосиқҳо меҷангам. Онҳо туро кушта ба оташ равған рехтанд. Озодии мутлақро соҳиб мешавем”. Дар ин роҳ бисёриҳо қурбон гардиданд. Ба ин ҳама ту боз ҳам пурхашму пурқувват шуда, баҳри озодии худ ва дигар мазлумаҳо ҷангидӣ. Ниҳоят ту бефаранҷӣ, озодона баробари мардон баҳри ободӣ меҳнат мекардӣ. Ту раис, ту коргар, ту идоранишин, ту тракторчӣ, ту механик дар ҳама кор аз мардони камӣ надоштӣ. Озодии туро дида бо худ меболидам ва фахр мекардам, ки зан - модар ба ҳамаи мушкилиҳо нигоҳ накарда, мубориза бурд ва имрӯз қуллаҳои баландро фатҳ намуд. Аммо имрӯз ту зани ҷасуру муборизро дида, на он қадар хурсанд шудам. Чунки аввал ту баҳри зиндагӣ бо хоҳишу шавқи зиёде ба кор машғул мешудӣ. Чунон саргарми ташвиши зиндагӣ шудӣ, ки дигар шавҳар туро тарк кард. Ту худ имрӯз маҷбур ҳастӣ, корҳои сангинро иҷро намоӣ, то зиндагиатро пеш барӣ. Имрӯз зан дар сари чанбараки троллейбус, зан аробакаш, зан коргари шахта, зан корҳои сиёҳро анҷом медиҳад. Дарк мекунам, ки ин ҳама корҳоро ту бо хоҳиши худат намекунӣ, ба ту ҳам мушкил. Фарзандони ноболиғ дорӣ, онҳоро бояд таъмин кунӣ. Модар ҳамеша дар ғами фарзанд аст, худ намехӯрад фарзандро мехӯронад. Фарзанд сер бошад, модар ҳам сер аст. Ту нахостӣ оилаатро бо пули ҳаром хӯронӣ. Бинобар ин, ту ин роҳро интихоб намудӣ. Гарчанде кори пурмашаққат бошад ҳам, ба ту аҳамияте надорад. Муҳимаш луқмаи ҳалол ёбӣ ва фарзандонатро бо луқмаи ҳалол бузург менамоӣ. Оянда фарзандҳоят бузург шаванд, дастёрат гарданд. Ва хизмати халқро намоянд ва нагузоранд, ки сари ту миёни мардум хам гардад. Бо ин ҳама азобу уқубат ту доим сабур ҳастиву ин ҳама сахтиро таҳаммул менамоӣ. Ташаккур ба ту эй зан, модари муборизу ҷасур. Идат муборак, фариштаи меҳр. Ҳар рӯзу лаҳзаи умр бароят ид бодо. Бахтиёр РАҲМАТУЛЛОЕВ,  иштирокчии “Мактаби журналистоин навқалам”
Чашмандозе ба дунёи ҷавонӣ...
2020-12-31 17:53:37
                                                                                                                                                                                                                      Ҳазорон даст агар дастат                                                                                                                                                    бигирад, Ба як дасти худат н-ояд баробар.                                                                                                   Гулназар Як ҳамсабақам зимни баҳс гуфта буд, “то ба кас роҳу равиши корро нишон надиҳанд, ӯ ҳеҷ гоҳ бо кӯшишҳояш муваффақ шуда наметавонад”. Он вақт чанде аз дӯстон бо ӯ ҳамрайъ шуданд.  Ман ва  се-чор нафари дигар ба ин гуфта муқобил баромадем. Бештарини ҳамсолонам бар онанд, ки агар дар ҳар кадом соҳа “худӣ” (инсайдер) набошед, ҳеҷ гоҳ дар коратон пешқадам буда наметавонед. Магарам ки фақат корди “тағодорон” дар болои равған аст!? Чаро намегӯем, ки фалонию бисмадонӣ ба шарофати машаққати пайвастааш ба чунин муваффақият расид. Наход дар байни пешқадамони ягон соҳа нафари “бегона” (аутсайдер) набошад? Кам нестанд, онҳое, ки “бетағо”- ву “бехола” ҳам роҳу равиши корро ёфтаанд. Дар мисоли чанд қаҳрамон ин масъаларо дида мебароем.      Ба ҷуз омӯхтани илмҳои замонавӣ, аз ҳунарҳои мардумӣ низ воқиф шудан ба фоидаи кор будааст. Беҳуда намегуфтаанд, ки ҷӯянда- ёбанда аст.    Имсол дар хобгоҳи № 6- и донишҷӯёни ДМТ бо Шаҳзод ном донишҷӯи соли аввал шинос шудам. Вай ҳамсояи мо аст. Чанд вақт гузашту чашмам ба  лавҳаи  девории хобгоҳ афтод, ки одатан дар он донишҷӯён эълонҳояшонро насб мекунанд. Дар он эълон омадааст: “Дар ошиёнаи 6, хонаи 602 устои кафшдӯз аст. Номери телефон...” навиштагӣ буд. - Ин ҳамсояи рӯ ба рӯ усто будаасту мо бехабар гаштаем, - гуфтам худ ба худ. Худи ҳамон замон кафши даридагиамро гирифта, усто-Шаҳзодро суроғ кардам. Ӯ дар ҳуҷрааш саргарми кор буд. Вай дар як кунҷи коридор нишаста, кафши занонаеро медӯхт. Дар поёни курсиааш чанд ҷуфти пойафзоли мардонову занона мондагӣ буд. Дар тарафи чапи курсӣ калобаи ресмони канабӣ ва қуттичаи ширешдор меистод... Баъди ҳолпурсӣ ҷойи даридаи кафшамро ба ӯ нишон додам. Бо лабханди маънидорона: - Ҳеҷ гап нест, ака, ҳал мекунем” -  гуфт ӯ хушбоварона. Аз вай якбора ҳаққи дасташро ҳам пурсида гирифтам. Сонӣ,  ба усто – Шаҳзод савол додам, ки ин ҳунарро чӣ хел ёд гирифтааст.  - Бобоям кафшдӯз буд. Ба кори ӯ зеҳн монда ёд гирифтам. Дар аввалҳо кор бо дирафш душвор буд. Нӯги ангуштонам чандин бор захмин шудаааст. Ҳангоми дӯхтани даври кафш борҳо ресмонро хато гузаронидаам. Хато карда-хато карда ёд гирифтам. Бобоям кори хатоямро дида, худаш  аз нав медӯхт. Ё аз дӯконаш кафши якпояи нодаркорро ёфта медоду “канӣ, дӯхтанро машқ кун-чӣ” – мегуфт. Хати рости кафшро дӯхтан лозим бошад: “Ма, ресмону дирафшро гиру дастата рост кун” – гуфта нигоҳ карда меистод. Ҳамин хел каму беш ин ҳунарро ёд гирифтам. Ҳозир чойпулию роҳкиропулиамро худам меёбам.  Ҳам  бо баҳонаи ин касб Шумо барин чандин ёру ҷӯраҳо ёфтаам, - қисса кард усто-Шаҳзод. Бубинед, Шаҳзод бо ҳидояти бобо ва ҳаракати худаш ҳунардор шудааст. Аҷаб нест, ки  рафта – рафта ҳунари кафшдӯзӣ дар ӯ ғояи ташкили  ягон корхонаи истеҳсолии марбут ба пойафзолро бедор кунонад. Муҳим он аст, ки ин ҷавон интизори дастгирӣ нест. - Санги вазбинро об намебарад, - гуфтани гапро вай медонад. Аз ин ҷост, ки  ба пойи худ рост истоданро таҷриба карда истодааст. Ба ӯ барори кор хоҳонем!         Гарданшахҳо  – ин унвони аксар ҷавонҳои имрӯза гӯем, дупа-дуруст меғалтад. Ин типи ҷавонҳо интизори дастгирӣ ва ёрдами муфти “тағо” - ву “хола”-ҳояшон ҳастанду бас. Шояд ба ин муғамбирии мо гунаҳкори асосӣ Интернет бошад. Тасаввур кунед, агар банохост барои дастрасӣ бо интернет ягон проблема сар зада монад, оператори бечораро бо дағалгапӣ  мешӯронем. Агар бо ӯ кор напазад, офиси ширкатҳоро рафта охурча мекунем. Ҳамаи ин даводав, бемуҳобот, барои пайвастан ба тори анкабут, ҳамту не.  Кош, ин “олами бедарвоза” – ро ба фоидаи худамон кор фармоем. Ба саду як саҳифаву гурӯҳҳои “намешуданӣ” меҳмон шуда мегардем. Ҳавои бад нек мешавад, одами бад – не, гуфтаанд гузаштагон, ки ба рост буданаш шаке нест.  Оё иддаеро медонед, ки ба набудани интернет қаноат карда шинанд, як дари баста, сад дари кушода гуфтаанд. WI-FI бемалол дар хизмат асту маҳдуд шуда нишинанд – мӣ? Хайрият, дар ин ҷоҳо ҳам кам-кам “лимит” ҷорӣ кардаанд. Набошад, бутун тамом буд. Номи қаҳрамони дигарамро  намегӯям. Ӯ низ яке аз ошноҳои деринаам аст ва аз ҳамон иддае аст, ки бе интернет рӯзро шаб намекунад. Агар ин сатрҳоро хонда монад, шояд аз ман сахт хафа шавад. Ҳарчӣ бодо бод!  Ин қаҳрамони ман ягона нест, дар ҷомеаи мо ӯ баринҳо лак-лак аст. Беҳтараш ба ӯ номи рамзии “Қаҳрамон” медиҳам. Падари  Қаҳрамон соҳиби ду ҳунар ӯ сартарош  ва электрики мошин ҳастанд. Он кас аз писарашон исрор кардаанд, ки “биё, бачам, кори мана ёд гир!”. Лекин  ҳар бор ҷавоби рад гирифтаанд. Диданд, ки зориву тавалло ба ӯ  кора намекунад, “чор тарафат қибла” гуфтаанду мондаанд. Ҳунарашонро ба писари хурдӣ ва фарзандони шиносҳо омӯзонда истодаанд. Дар як нишасти ҳамсинфон фаҳмидам, ки ӯ ҳозир дар ким-кадом қаҳвахона пешхизмат будааст. “Оби дари хона –тира” – гуфтани халқ ҷон доштааст. Бархе дар пеши роҳашон ончунон дарҳои кушода доранд, аммо ба он сӯйи нур як қадами устувор гузоштан наметавонанд.      Шариф-ако ном ҳамсоя доштем. Аз синфи 9 - уми дар сохтмон “подсобник”- и устошуда кор мекард. Модараш-холаи Санавбар пеши чанд устоҳои машҳур рафтааст, то писарашро ба шогирдӣ мононад. Аммо устоҳо бо чанд баҳонаи маснӯӣ дархости модарро рад мекунанд. Шариф-ако 6-7 сол мардикорӣ карда, аробаи зиндагиро мекашад. Баъдан, дар рафти кор як нонвойро вохӯрда мемонад. Нонвой ӯро ба шогирдӣ мегирад. Ин ҷавони ба хунукиву гармӣ  обутобёфта дар зарфи як сол аз нонвои таҷрибадор ҳама нозукиҳои нонвойиро меомӯзад. Инак, 5 сол мешавад, ки нонҳои равғанини Шариф-ако дастархони сокинони маҳаллаи Устоҳои ҷамоати Ёваро зеб медиҳад. Инчунин ӯ бо мошинаш ба мағозаҳои шаҳри Хуҷанд нонҳои хушрӯро бурда тақсим мекунад. Дар нонвойхонаи ӯ ба ғайри оилааш бо 2 нафар ҳамсояаамон ба кор ҷалб шудааст.  Шариф-ако тавонист, ки новобаста ба  меҳнати ҷонкоҳ корро давом диҳад ва  дар ҷамъият ному нони  худро ёбад. Ӯ  барои  мо ҷавонҳо  намуна аст. Мисли нонҳои мепухтаатон гармрӯву сурхинарӯй  бошед, Шариф – ако!  Насли нав мафҳуми иқтисоди бозаргониро то куҷо медонад!? Албатта, ҳама гуногун мефаҳманд. - Дар  ин низоми иқтисодӣ талаботи асосӣ  ҳамин аст, ки аз ҳама зӯр бошед. Миёнаҳол ё суст  буданатон ҳеҷ вақт ба кор намеравад. Новобаста ба ихтисосатон дигар ҳунарҳоро ҳам ёд гиред, бохт намекунед. Ҳикмати “ба ҳар ҷавон 40 ҳунар кам аст”  дар замони гузашта буд. “Имрӯз  100  ҳунар кам аст” – гӯем хато намекунем. Хусусан, духтарон бояд якчанд ҳунарҳоро дошта бошанд, хуб аст, - гуфта буданд профессори кафедраи телевизион ва радиошунавонӣ, Азимҷон Азимов дар ҷамъбасти як дарсашон. Мегӯянд, ки ё зангии занг бош, ё румии рум. “Фалон усто бадаступо аст, ба табъи дил кор мекунад, дасташ сабук” – гуфта ҳунармандро кофта мегарданд. Андешаҳои дар андешаҳо ҷо гирифта, аз ҷумла, дар ҷойҳои ба қавле равғанин “тағодроҳо” – ро ба кор мегиранд, ё ба пулдор вазифа медиҳанд,  кӯҳна шудааст.  Хулоса баровардан мумкин аст, ки дар бозори меҳнат хостгор пайдо кардану бехаридор мондан ҳам дар дасти худи мост. Дар “Розҳои раҳовард” – и нависандаи маъруф Баҳманёр омадааст: “Гузашта - хокистар, оянда - дуд, танҳо ҳозира - оташ аст.”  Акнун суоле ба шумо, ки посухаш ба амри виҷдон аст, дар ҳозира чӣ гуна бояд бошем!? Файзуллохон ОБИДОВ, иштирокчии “Мактаби журналистони навқалам”                 
117
АЪЗОЁНИ ЭЪТИЛОФ
Мо барои мубодилаи афкор ва қабули аъзоёни нав ба сафи Эътилофи бонувони журналисти Тоҷикистон омода ва хушҳол ҳастем.
www.tcwj.tjinfo@tcwj.tj+992 98-726-00-41

Эътилофи занҳои журналисти Тоҷикистон моҳи ноябри соли 2016 таъсис дода шудааст.

Созмону ташкилоти касбӣ барои он таъсис дода мешаванд, ки ан манфиатҳои аъзоёни худ дифоъ кунанд, барои устувортар шудани равобит ва рушди касбии онҳо талош кунанд. Эътилофи занҳои журналисти Тоҷикистон ба ҳеҷ ваҷҳ пеши худ мақсад надорад, ки бо созмону ташкилоти дигари журналистӣ рақобат кунад ва ё муқобили ҳадафҳои онҳо бошад. Баракс, мақсади асосии эътилофи мо – ҳамкорӣ ҳамаҷониба дар сатҳи касбӣ аст. Ба узвияти ин эътилоф на фақат занҳо, балки мардҳо ҳам пазируфта мешаванд. Ин чиз дар таҷрибаҳои ҷаҳонӣ зиёд ба назар мерасад.

Эътилофи занҳои журналисти Тоҷикистон чанд ҳадафи асосӣ дорад:

* ҳифзи ҳуқуқу манфиатҳои занҳои журналист;

* ба роҳ мондани ҳамкориҳои судманд миёни сектори давлатӣ ва хусусӣ, ташкилоту созмонҳои байналмиллалӣ ва ҷамъиятӣ, созмону асосиатсияҳои дигар, баргузории чорабиниҳои муштарак, амалӣ сохтани лоиҳаҳо ва иқдомҳои гуногун;

* таъсис додани Ҷоизаи ҳарсола барои занҳои журналист;

* табодули таҷриба миёни нафарони соҳибтаҷриба ва ҷавонон, донишҷуёни муассисаҳои таълимӣ, коучинг ва рушди мактаби устоду шогирдӣ;

* ҳифзи ҳуқуқу манфиатҳои аъзоёни эътилоф;

* баланд бардоштани сатҳи дониш ва таҷрибаи аъзоёни эътилоф, ташкили мастер-класс ва даврахои омузишӣ дар дохили кишвар ва ширкат кардани аъзоёни эътилоф дар давраҳои омузишӣ ва барномаҳои касбӣ дар хориҷи кишвар